Αναδημοσίευση από την «Βραδυνή της Κυριακής»
Τουλάχιστον ένα εκατομμύριο τόνοι ελαιόλαδου λείπουν φέτος από τη διεθνή αγορά, τη στιγμή, μάλιστα, που τα αποθέματα βρίσκονται στα χαμηλότερα επίπεδα όλων των εποχών, κάτι το οποίο έχει εκτοξεύσει την τιμή. Μία μέση οικογένεια χρειάζεται περίπου στα 50 με 70 κιλά λάδι το χρόνο, όταν στην Ελλάδα ο μέσος παραγωγός βγάζει το πολύ 150 με 200 κιλά…
«Θα πούμε το λάδι, λαδάκι», δηλώνει στη «Βραδυνή της Κυριακής» ο ελαιοπαραγωγός Νείλος Παπαχρήστου. Η φετινή μείωση της παραγωγής είναι πρωτόγνωρη, κάτι που οδηγεί σε ελλείψεις και ανατιμήσεις. Κάποιοι παραγωγοί έβγαλαν φέτος αρκετό, οι περισσότεροι, όμως, σχεδόν καθόλου. Ακόμη και παραδοσιακές περιοχές παραγωγής ελαιολάδου, όπως είναι η Μεσσηνία, η Κρήτη, η Λέσβος και η Χαλκιδική, φέτος θα παράγουν ελάχιστες ποσότητες.
«Πέρσι ήταν μία καλή εποχή. Είχαμε βγάλει υπερδιπλάσιες ποσότητες και καλύψαμε μέρος των απωλειών της Ισπανίας και της Ιταλίας. Φέτος όμως και στην Ελλάδα υπάρχει ακαρπία. Και το χειρότερο; Ο καιρός που κάνει αυτή την εποχή μπορεί να οδηγήσει σε ελλείψεις και του χρόνου», εξηγεί ο κ. Παπαχρήστου. Έτσι, το λάδι πωλείται αυτή τη στιγμή στη χονδρική από 7,80 μέχρι 9,80 ευρώ το λίτρο (πέρσι τέτοια εποχή ήταν στα 5,50), ενώ στη λιανική από 13 ευρώ και πάνω.
«Μεγάλο πρόβλημα με τις τιμές θα δημιουργηθεί από το νέο έτος, όταν οι μεγαλέμποροι διαπιστώσουν ότι τα αποθέματα που υπάρχουν είναι ελάχιστα. Προκειμένου λοιπόν, να καλύψουν τις ανάγκες τους αναμένονται τιμές άνω των 10 ευρώ στη χονδρική, με ό,τι αυτό συνεπάγεται στη λιανική. Η αποκορύφωση, δε, του προβλήματος θα υπάρξει με την έναρξη της τουριστικής περιόδου», εξηγεί ο κ. Παπαχρήστου, επισημαίνοντας ότι θα σημειωθεί αυτόματα διπλασιασμός καταναλωτών σε μία εποχή που δεν θα υπάρχει λάδι να καλύψει ούτε καν τους ντόπιους.
Σε έξαρση η νοθεία
Την ίδια ώρα –επισημαίνουν όλοι οι ελαιοπαραγωγοί– η νοθεία του ελαιόλαδου βρίσκεται σε τεράστια έξαρση. Συνήθως γίνεται πρόσμιξη με φοινικέλαιο, σπορέλαιο, ηλιέλαιο και καλαμποκέλαιο. Είναι λάδια πολύ χαμηλής οξύτητας, τα οποία εμπλουτίζονται με τεχνητά αρώματα και χρώματα, για να προσεγγίσουν το ελαιόλαδο. Οι προσμίξεις αυτές είναι πολλές φορές επικίνδυνες για τη Δημόσια Υγεία, και οι έλεγχοι από τον ΕΦΕΤ πρέπει να γίνονται σε καθημερινή βάση. Ως προς τον καταναλωτή, καλό είναι να εμπιστεύεται μόνο επώνυμα ελαιόλαδα ή προϊόντα κατευθείαν από τα ελαιοτριβεία, και σε κάθε περίπτωση να τα προμηθεύεται από όχι τυχαίους διακινητές, αλλά από νόμιμους πωλητές που μπορεί να τους συναντήσει ανά πάσα στιγμή. Ένας απλός και εύκολος τρόπος για να διαπιστωθεί αν το λάδι (που ήδη όμως έχει αγοράσει) είναι νοθευμένο, είναι το... ψυγείο. «Το λάδι, λόγω ύπαρξης πολυακόρεστων λιπαρών, είναι το μόνο από τα λάδια το οποίο παγώνει, ενώ τα υποκατάστατά του όχι», εξηγεί ο κ. Παπαχρήστου και προσθέτει ότι μπορεί να μπει δοκιμαστικά στο ψυγείο, και εφόσον παγώσει, τότε δεν είναι νοθευμένο.
Δυσοίωνα σενάρια
Το φόβο ότι το ελαιόλαδο μπορεί να φτάσει να πωλείται από Ιανουάριο – Φεβρουάριο, ακόμη και στα 18-20 ευρώ το λίτρο εκφράζει και ο ελαιοπαραγωγός Κώστας Μάρκου. «Παρότι ξέραμε ότι θα είναι μειωμένη η παραγωγή των υπόλοιπων μεσογειακών χωρών, τελικά τα στοιχεία μας δείχνουν ακόμη μεγαλύτερη μείωση τόσο στην παραγωγή όσο και στην απόδοση. Αυτό θα επηρεάσει αφενός την εσωτερική τους κατανάλωση και αφετέρου τις εξαγωγές. Επίσης, επειδή οι ελαιοπαραγωγοί δεν αφήνουν ποσότητες στα ελαιοτριβεία για να γίνει παραγωγή και πώληση, αλλά το παίρνουν για δική τους χρήση, αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα η αγορά και στην Ελλάδα να είναι ελλειμματική. Ακόμη βρισκόμαστε στην παραγωγή, αλλά εκτιμώ ότι το συνολικό απόθεμα δεν θα ξεπεράσει το 40% του περσινού. Ξέρω πολλούς ελαιοπαραγωγούς οι οποίοι μέχρι πέρσι έβγαζαν 2, 3 ή ακόμη και 4 τόνους λάδι, και φέτος δεν μπορούν να καλύψουν ούτε τις ανάγκες του σπιτιού τους».
Οι ελαιοπαραγωγοί και ειδικοί στο παρθένο ελαιόλαδο, Νείλος Παπαχρήστου (αριστερά) και Κώστας Μάρκου (δεξιά).Αυξήθηκε 21,7% μέσα σε μόλις δύο μήνες
Προβληματισμένοι είναι οι καταναλωτές, που βλέπουν τις τιμές του ελαιόλαδου να αυξάνονται διαρκώς. Είναι χαρακτηριστικό ότι σε σούπερ μάρκετ το λίτρο πωλούνταν τον Σεπτέμβριο έναντι 12,25 ευρώ, τον Οκτώβριο προς 13,70 και το Νοέμβριο «άγγιξε» τα 15 ευρώ, καταγράφοντας αύξηση 21,7% μέσα σε μόλις δύο μήνες. Και αυτό ενώ η Ελλάδα είχε μία από τις χαμηλότερες αυξήσεις σε σύγκριση με άλλες χώρες της Ε.Ε. Στη Ρώμη για παράδειγμα, οι τιμές στο έξτρα παρθένο ελαιόλαδο αυξήθηκαν το 2023 κατά 42%! Όσο, δε, ανεβαίνουν οι τιμές, τόσο μειώνεται η κατανάλωση. Στην Ελλάδα έχει παρατηρηθεί ήδη μείωση τουλάχιστον 30%, ενώ στις χώρες του εξωτερικού φτάνει το 50%.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου